Kort antwoord: Is volgers kopen strafbaar? Voor een privéaccount niet: in Nederland en België verbiedt geen wet het kopen van volgers voor persoonlijk gebruik. Je overtreedt wel meestal de voorwaarden van het platform. Voor bedrijven en influencers die producten promoten ligt dat anders: sinds 28 mei 2022 is het (laten) plaatsen van valse beoordelingen en aanbevelingen in de hele EU verboden, en volgens de ACM vallen daar ook likes, views en volgers onder.
In dit artikel lees je waar de grens ligt tussen een hobbyaccount, een creator die geld verdient en een bedrijf, op basis van de regels zoals ze in oktober 2026 gelden. Het is algemene informatie en geen juridisch advies. Heb je een concrete vraag over een campagne of contract, leg die dan voor aan een jurist.
Is volgers kopen strafbaar voor een privéaccount?
Nee. Er is in Nederland en België geen strafbepaling die het kopen van volgers, likes of views voor een persoonlijk account aanpakt. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) zei dat in 2022 ook met zoveel woorden: neplikes of nepvolgers die je voor persoonlijke doeleinden gebruikt, zonder commercieel doel, vallen niet onder de regels tegen consumentenmisleiding. De ACM voegde er wel aan toe dat dit meestal tegen de regels van het platform ingaat, en raadt het sterk af.
Daar zit voor een privéaccount dan ook het echte risico. Wat er kan gebeuren en hoe groot die kans is, lees je op onze pagina over hoe veilig het is om volgers te kopen.
Wat betekenen de regels van het platform juridisch?
Als je een account aanmaakt, ga je akkoord met de gebruiksvoorwaarden van het platform. Dat is een overeenkomst tussen jou en het platform, geen wet. De grote platforms staan kunstmatige interactie niet toe. Overtreed je die regels, dan is het dus het platform dat beslist wat er gebeurt, niet de politie of een rechter. Denk aan volgers of likes die worden verwijderd, minder bereik of, bij ernstige of herhaalde overtredingen, een geblokkeerd account.
Wil je weten hoe dit in het Verenigd Koninkrijk geregeld is? Daarover gaat ons Engelstalige artikel over de wet in het VK.
Wanneer wordt het wél een juridisch probleem?
Zodra je als bedrijf of als influencer producten of diensten aanbiedt of promoot, gelden de regels tegen oneerlijke handelspraktijken. Die komen uit de Europese richtlijn oneerlijke handelspraktijken, die in 2019 is aangescherpt met de zogeheten Omnibusrichtlijn (Richtlijn (EU) 2019/2161). In de overwegingen bij die richtlijn worden “likes” op sociale media uitdrukkelijk genoemd als voorbeeld van een valse aanbeveling.
Nederland: artikel 6:193g BW
In Nederland staan deze regels in het Burgerlijk Wetboek (afdeling 6.3.3A, artikel 6:193a en verder), ook wel de wet oneerlijke handelspraktijken genoemd. Artikel 6:193g is de zogeheten zwarte lijst: praktijken die altijd als misleidend gelden. Sinds 28 mei 2022 staat daarin ook het plaatsen of laten plaatsen van valse beoordelingen of aanbevelingen van consumenten, en het misleidend weergeven van consumentenbeoordelingen of sociale media-aanbevelingen om producten te promoten (onderdeel aa).
De ACM legt dat zo uit: valse beoordelingen en aanbevelingen, of het nu gaat om reviews, likes, views of volgers, zijn onder alle omstandigheden verboden. “Onder alle omstandigheden” betekent dat de toezichthouder niet hoeft aan te tonen dat een consument zich er daadwerkelijk door heeft laten beïnvloeden.
België: Boek VI van het Wetboek van economisch recht
België heeft dezelfde richtlijn omgezet in Boek VI van het Wetboek van economisch recht (WER). Het verbod op het plaatsen of laten plaatsen van valse beoordelingen, en op het misleidend voorstellen van consumentenbeoordelingen of aanbevelingen op sociale media, is toegevoegd aan de Belgische zwarte lijst in artikel VI.100 WER. Toezicht ligt bij de Economische Inspectie van de FOD Economie; consumenten kunnen verdachte praktijken melden via ConsumerConnect.
Wat heeft de ACM al gedaan tegen nepvolgers?
De ACM heeft het onderwerp de afgelopen jaren actief opgepakt:
- Eind 2021 sprak de ACM zes influencers aan die op grote schaal neplikes hadden gekocht. Alle zes zijn daarmee gestopt.
- Begin 2022 kregen tienduizenden kopers van neplikes en nepvolgers een waarschuwing dat ze daarmee consumenten misleiden.
- Aanbieders van neplikes en nepvolgers zegden toe niet meer aan bedrijven en influencers te verkopen.
- In augustus 2024 begon de ACM onderzoeken naar partijen die nepreviews verkopen. Sinds de regels van 2022 kan de ACM niet alleen optreden tegen wie nepreviews gebruikt, maar ook tegen wie ze verkoopt of plaatst.
Bedrijven en influencers die nepvolgers of neplikes blijven inzetten, riskeren volgens de ACM een boete wegens misleiding van consumenten. Het advies van de ACM: koop ze niet en verwijder bestaande nepvolgers en neplikes, of laat ze verwijderen.
Waar ligt de grens in de praktijk?
Het verschil zit niet in wat je koopt, maar in wie je bent en waarvoor je de cijfers gebruikt. Deze tabel vat het samen.
| Situatie | Wetten tegen oneerlijke handelspraktijken van toepassing? | Wat kan er gebeuren? |
|---|---|---|
| Privéaccount zonder commercieel doel | Nee, volgens de ACM | Maatregelen van het platform op grond van de gebruiksvoorwaarden |
| Influencer die producten of diensten promoot | Ja | Waarschuwing of boete van de toezichthouder, plus maatregelen van het platform |
| Bedrijf, merk of webshop | Ja | Idem; in België onderzoek door de Economische Inspectie |
| Aanbieder die nepreviews verkoopt of plaatst | Ja | Sinds 2022 kan de ACM ook tegen de verkoper zelf optreden |
Twijfel je of je account commercieel is? Promoot je producten, krijg je betaald of gratis spullen voor posts, of verkoop je zelf iets, dan ben je in de ogen van de toezichthouders al snel geen hobbyaccount meer. Voor bedrijfsaccounts lees je in ons artikel over volgers voor een bedrijfsaccount wat extra volgers wel en niet doen.
Welke andere regels gelden voor influencers?
Naast het verbod op nepvolgers moet je als influencer ook reclame herkenbaar maken. Dat is een apart onderwerp met eigen regels in Nederland (de Reclamecode Social Media & Influencer Marketing en de Mediawet) en België (de code van de JEP). Je leest er alles over in ons artikel over de reclameregels voor influencers. En verdien je geld of producten met je content, dan heeft ook de Belastingdienst er iets over te zeggen: zie belasting betalen als influencer.
Gebruik je een groeidienst zoals StreamElevate, dan geef je alleen een openbare link naar je profiel of post op, nooit een wachtwoord. Dat verandert niets aan het juridische plaatje hierboven: voor een privéaccount gaat het om de regels van het platform, voor een commercieel account ook om de wet. Bekijk vooraf ook onze lijst met waarschuwingssignalen bij groeidiensten.
Veelgestelde vragen
Kan ik een boete krijgen als ik ooit volgers heb gekocht voor mijn privéaccount?
Volgens de ACM vallen nepvolgers of neplikes die je zonder commercieel doel voor jezelf gebruikt niet onder de regels tegen consumentenmisleiding. Een boete van de ACM ligt dan niet voor de hand. Het platform kan wel maatregelen nemen, omdat je de gebruiksvoorwaarden overtreedt.
Geldt het verbod ook voor gekochte likes en views?
Ja. De ACM noemt reviews, likes, views en volgers in één adem: als ze worden ingezet als valse aanbeveling om producten of diensten te promoten, zijn ze onder alle omstandigheden verboden.
Ik ben gestopt met kopen. Moet ik oude nepvolgers verwijderen?
De ACM adviseert bedrijven en influencers om bestaande nepvolgers en neplikes te verwijderen of te laten verwijderen. Gebruik je je account commercieel, dan is dat de veiligste weg.
Waar meld ik in België een bedrijf dat nepreviews gebruikt?
Via ConsumerConnect, het meldpunt van de FOD Economie. De Economische Inspectie kan op basis van meldingen een onderzoek instellen.
Bronnen: ACM: influencers stoppen met neplikes en nepvolgers, ACM: strengere regels voor online verkopers, Staatsblad 2022, 157, Kamer: wetsontwerp omzetting Omnibusrichtlijn (DOC 55 2473/007)